یادداشت فاطمه بهروزفخر

                من آناکارنینا بودم! من آناکارنینا هستم!

در جلدِ دوم آناکارنینا نوشتهٔ تولستوی به جایی می‌رسیم که روایتِ تقلای ورونسکی (معشوق آنا) است. آن‌ها بعد از یک سفر طولانی از ایتالیا به پترزبورگ بازگشته‌اند و‌ خوب می‌دانند که هیچ‌چیز مثل سابق نخواهد بود: جامعه و مردمانش اگر پذیرای ورونسکی باشد، آنا را به‌عنوان‌ زنی شوهردار که همسر و فرزندش را رها کرده و با معشوق خود همراه شده‌، نمی‌پذیرند.

حالا، این ورونسکی است که بیش از خودِ آنا در تقلای به‌رسمیت‌شناختن او به‌عنوان همسرش است. او نمی‌خواهد که آنا زنِ یواشکی باشد. او می‌خواهد که جامعه، آنا را به‌عنوان زنی که عشق را انتخاب کرد و با مردی چون او همراه شد، بپذیرد. انگار که او به‌رسمیت‌شناخته‌شدن آنا را عینِ به‌رسمیت‌شناخته‌شدن خودش می‌داند. از یک‌جایی به‌بعد او و آنا، یکی‌اند. او آناست، و آنا، او!

برای همین، در جایی از داستان، او از زنِ برادرش می‌خواهد که به دیدار آنا برود و او را به خانه‌شان دعوت کند. زنِ برادر در جواب می‌گوید که به دیدار آنا خواهد رفت، ولی او را به خانه دعوت نمی‌کند؛ چراکه معذور است و چهارچوب‌هایی دارد. درنهایت، ورونسکی درمی‌یابد که تلاش بی‌فایده است و ناامید می‌شود.

تولستوی استادِ مسلم تنهاگذاشتنِ تو با وجدانت است: «من اگر جایِ این زن، آنا و تمام شخصیت‌های داستان بودم، چه می‌کردم؟!»
بعد یکهو می‌بینی طوری بین دو گزارهٔ «زنِ فلان‌فلان‌شدهٔ قدرناشناس که زندگی‌اش را رها کرد» و «خوب شد که آن ملال بی‌عشقی را جسورانه رها کرد» طوری تاب می‌خوری که نمی‌دانی جانبِ کدام صدای ذهنت را بگیری.

گمانم هنرمندی ادبیات یا بهتر بگویم -هنرمندی نویسنده‌ای چون تولستوی- همین باشد: هزاربار خودت را جای همهٔ شخصیت‌های داستان بگذاری، با وجدان و جهان‌بینی‌ات تنها شوی، اما باز هم دست‌آخر بفهمی چقدر برای قضاوت و فهمِ دیگری، دست‌ِ خالی و ناتوانی.
        
(0/1000)

نظرات

ببخشید بی‌زحمت اول یادداشتتون یه اخطار لو دادن بذارید. چون رسما کل داستان رو تو این یادداشت لو دادید 😅 (من خودم کتابو خوندم و برای بقیه دوستان میگم...)
5
عه!
لو دادن به‌نظر می‌رسید؟
توی جلد دوم دیگه معلومه چه چیزی رخ داده.
شاید برای جلد اول خطر لودادن به‌نظر برسه. :) 
البته من خودم یه جلدی خوندم و خیلی نمی‌دونم جلد اول کجا تموم میشه و جلد دوم کجا شروع میشه 😅 ولی در کل ممکنه یکی بدون توجه به شماره جلد مرور رو بخونه داستان براش لو بره 😄 آخه دیدم بعضیا خیلی میخوره تو ذوقشون اگه کتاب براشون لو‌ بره :) 
@fatemeh.behruzfakhr 
ممنونم.
پس هشدار می‌نویسم براش :)
@szm_books 
فاطمه

1402/09/15

مثل من که با خوندن یه پست تو اینستاگرام آخرِ داستان آنا برام اسپویل شد و چقد غصه خوردم بخاطر اون اسپویل🥲🥲
@szm_books 
من هشدار خطر اسپویل رو فعال کردم برای یادداشت خودم.‌🫡
@varshabi.fatima 
و البته من هیچ‌وقت احساس نکردم تولستوی آدمو تو این فکر میندازه که «خوب شد که آن ملال بی‌عشقی را جسورانه رها کرد» :) ولی خب بحث در موردش در بخش نظرات نمی‌گنجه :)
1
قطعا تولستوی این گزاره رو به‌طور قطعی نمی‌گه.
این فهم من از داستان بود.